Bijgewerkt op . Elke wijziging zetten we ook in Wat verandert er.
In het kort
- Box 3: landbouwgrond die je privé bezit en niet in je eigen onderneming gebruikt, telt als overige bezitting. In 2026 rekent box 3 daarmee met 6,00%.
- Verpacht grasland of akkerland: je mag uitgaan van de normwaarde van de Belastingdienst. Bij gewone pacht telt 60% daarvan, bij pacht die afloopt tot 98%.
- Niet verpacht: dan telt de waarde in het economisch verkeer, wat de grond op 1 januari zou opbrengen.
- Vrij: bos, natuurterrein en grond van een landgoed onder de Natuurschoonwet tellen niet mee.
- Rekenvoorbeeld: 10 hectare gewoon verpachte grond in de Achterhoek en € 40.000 spaargeld geven over 2026 ongeveer € 10.339 box 3.
- Bron: Belastingdienst, Waardering van verpachte gronden in box 3, gecontroleerd op 30 oktober 2026.
Wanneer valt landbouwgrond in box 3?
Grond die je privé bezit, hoort in box 3, met de waarde op 1 januari. Dat geldt voor grond die je verpacht aan een boer, maar ook voor grond die je zonder pacht laat gebruiken of die braak ligt. Grond is een overige bezitting, net als beleggingen. Daarvoor rekent box 3 in 2026 met 6,00%, volgens de berekening van 2026.
Er zijn uitzonderingen:
- Je bent zelf boer en de grond hoort bij je onderneming. Dan valt hij in box 1. Meer in Zzp'er en box 3.
- Je verpacht aan je eigen bv of aan het bedrijf van je fiscale partner. Dan valt de grond meestal in box 1, als bezitting die je ter beschikking stelt.
- Bos, natuurterrein en grond van een landgoed onder de Natuurschoonwet zijn vrijgesteld. Ze tellen niet mee in box 3. Dat staat in artikel 5.7 van de Wet IB 2001.
Welke waarde telt voor verpachte grond?
In box 3 telt de waarde in het economisch verkeer. Voor verpacht grasland en akkerland publiceert de Belastingdienst elk jaar normwaarden per hectare, voor 65 landbouwgebieden. Je mag die gebruiken, of afwijken als je een andere waarde kunt onderbouwen. Zo staat het in de brochure van de Belastingdienst.
De normwaarde is de gemiddelde prijs per hectare van onverpachte grond in dat gebied, gemeten over een half jaar voor tot een half jaar na de peildatum. Daarvan neem je een percentage, afhankelijk van de pacht:
| Soort pacht | Percentage van de normwaarde |
|---|---|
| Niet-eindige pacht: gewone pacht, verwacht nog langer dan 20 jaar | 60% |
| Eindige pacht, nog tot 20 jaar | 60% |
| Eindige pacht, nog tot 15 jaar | 70% |
| Eindige pacht, nog tot 10 jaar | 80% |
| Eindige pacht, nog tot 5 jaar | 90% |
| Eindige pacht, nog tot 1 jaar | 98% |
Bij eindige pacht loopt het percentage met 2 procentpunt per jaar op. Eindige pacht is onder meer geliberaliseerde pacht, teeltpacht van 1 of 2 jaar, en gewone pacht die naar verwachting binnen 20 jaar eindigt. Alle pacht moet door de Grondkamer zijn goedgekeurd of geregistreerd.
Niet voor elke grond. De normwaarden gelden niet voor onder meer tuinland, bollenland, boomgaarden, boomkwekerijen, glastuinbouw, het erf, grond met een stedelijke of recreatieve bestemming, paardenweiden voor hobbygebruik en uiterwaarden. Daarvoor bepaal je zelf de waarde in het economisch verkeer.
Normwaarden per landbouwgebied
Dit zijn de normwaarden per hectare uit de brochure over 2025, aangevuld in maart 2026. De normwaarde op 31 december 2025 is een schatting: de Belastingdienst paste de grondprijsontwikkeling per provincie toe. De normwaarden op 1 januari 2026, die je voor box 3 over 2026 nodig hebt, kunnen daarvan afwijken. Die komen later. In welk landbouwgebied je gemeente valt, staat in de bijlage van de brochure.
| Landbouwgebied | Provincie | 1 januari 2025 | 31 december 2025 |
|---|---|---|---|
| Centraal Weidegebied Groningen | Groningen | € 73.300 | € 79.600 |
| Oost Bouwstreek Groningen | Groningen | € 96.000 | € 104.300 |
| Westerwolde & Groninger Veenkoloniën | Groningen | € 86.600 | € 94.100 |
| Groninger zuidelijk Westerkwartier | Groningen | € 63.100 | € 68.500 |
| Oostelijk Hogerland | Groningen | € 109.700 | € 119.200 |
| Noordelijk Friesland | Fryslân | € 84.700 | € 89.600 |
| Weidestreek in Friesland | Fryslân | € 65.300 | € 69.100 |
| De Wouden | Fryslân | € 63.100 | € 66.800 |
| Eilanden | Fryslân | € 46.800 | € 49.500 |
| Weidegebied v/h Noorderveld | Drenthe | € 78.000 | € 85.700 |
| Smilde en centraal zandgebied Drenthe | Drenthe | € 81.600 | € 89.600 |
| Zuidwest weidegebied Drenthe | Drenthe | € 76.800 | € 84.400 |
| Zuidelijk zandgebied Drenthe | Drenthe | € 77.700 | € 85.300 |
| Drentse Veenkoloniën & Hondsrug | Drenthe | € 88.700 | € 97.400 |
| Weidegebied in Overijssel | Overijssel | € 76.500 | € 82.700 |
| Noordoost Overijssel | Overijssel | € 91.900 | € 99.400 |
| Twente | Overijssel | € 89.900 | € 97.200 |
| Salland | Overijssel | € 85.700 | € 92.700 |
| Noordoostelijke Polder | Flevoland | € 179.900 | € 194.400 |
| Zuidelijke IJsselmeerpolders | Flevoland | € 189.200 | € 204.500 |
| Oostelijke Veluwe | Gelderland | € 82.500 | € 90.800 |
| IJsselstreek | Gelderland | € 82.200 | € 90.500 |
| Zuidelijk Gelderland | Gelderland | € 99.300 | € 109.300 |
| Oostelijke Betuwe en Nijmegen | Gelderland | € 105.600 | € 116.200 |
| Veluwezoom en Betuwe | Gelderland | € 105.300 | € 115.900 |
| Bommelerwaard | Gelderland | € 94.900 | € 104.400 |
| Westelijke Veluwe | Gelderland | € 100.700 | € 110.800 |
| Achterhoek | Gelderland | € 79.700 | € 87.700 |
| Kromme Rijnstreek en Heuvelrug | Utrecht | € 95.900 | € 101.400 |
| West Weidegebied in Utrecht | Utrecht | € 85.900 | € 90.800 |
| Centraal Tuingebied in Utrecht | Utrecht | € 104.600 | € 110.600 |
| Eemland | Utrecht | € 87.600 | € 92.600 |
| Zandgebied in Utrecht | Utrecht | € 127.100 | € 134.400 |
| Wieringen & Wieringermeer | Noord-Holland | € 126.100 | € 140.700 |
| Haarlemmermeer | Noord-Holland | € 143.000 | € 159.500 |
| Amstelland en Aalsmeer | Noord-Holland | € 80.500 | € 89.800 |
| Texel en Land Van Zijpe | Noord-Holland | € 90.200 | € 100.600 |
| West-Friesland en omgeving | Noord-Holland | € 110.800 | € 123.600 |
| Waterland & Noordhollandse Droogmakerijen | Noord-Holland | € 77.800 | € 86.800 |
| 't Gein en Gooiland | Noord-Holland | € 99.300 | € 110.800 |
| Kennemerland | Noord-Holland | € 84.200 | € 93.900 |
| Voorne-Putten & Hoekse Waard | Zuid-Holland | € 102.200 | € 111.300 |
| Rotterdam en omgeving | Zuid-Holland | € 114.600 | € 124.900 |
| Goeree Overflakkee | Zuid-Holland | € 138.100 | € 150.500 |
| Westelijk Rijnland | Zuid-Holland | € 94.700 | € 103.200 |
| Boskoop en Rijneveld | Zuid-Holland | € 91.400 | € 99.600 |
| Krimpenerwaard & Oostelijk Rijnland | Zuid-Holland | € 75.800 | € 82.600 |
| Alblasserwaard & Vijfherenlanden | Zuid-Holland | € 90.200 | € 98.300 |
| Bollenstreek | Zuid-Holland | € 71.000 | € 77.300 |
| Westland & Zuidhollandse Droogmakerijen | Zuid-Holland | € 84.300 | € 91.800 |
| Noordelijk Zeeland | Zeeland | € 98.900 | € 96.400 |
| Walcheren en Zuid-Beveland | Zeeland | € 99.500 | € 97.000 |
| Zeeuwsch-Vlaanderen | Zeeland | € 97.300 | € 94.800 |
| Noordwesthoek | Noord-Brabant | € 118.900 | € 136.600 |
| Westelijke Langstraat | Noord-Brabant | € 101.800 | € 116.900 |
| Biesbosch | Noord-Brabant | € 99.800 | € 114.600 |
| Oostelijke Langstraat | Noord-Brabant | € 111.300 | € 127.800 |
| Westelijke Zandgronden | Noord-Brabant | € 105.800 | € 121.500 |
| Land van Breda | Noord-Brabant | € 124.300 | € 142.800 |
| De Kempen | Noord-Brabant | € 102.500 | € 117.700 |
| Midden Noord Brabant | Noord-Brabant | € 115.900 | € 133.100 |
| Maaskant & Land van Cuijk | Noord-Brabant | € 113.000 | € 129.800 |
| Westelijk Peelgebied | Noord-Brabant | € 113.700 | € 130.600 |
| Noord Limburg | Limburg | € 93.100 | € 101.800 |
| Zuid Limburg | Limburg | € 94.000 | € 102.800 |
Volgens de cijfers in de brochure steeg de grondprijs in 2025 in elf provincies, van 5,8% in Utrecht tot 14,9% in Noord-Brabant. In Zeeland daalde hij met 2,5%.
Rekenvoorbeeld 2026: 10 hectare verpacht in de Achterhoek
Stel: je hebt geen fiscale partner. Je bezit 10 hectare grasland in de Achterhoek, met gewone pacht, en € 40.000 spaargeld. Andere bezittingen of schulden heb je niet. Als indicatie rekenen we met de normwaarde op 31 december 2025: € 87.700 per hectare.
| Stap | Som | Bedrag |
|---|---|---|
| Waarde van de grond | 10 × € 87.700 × 60% | € 526.200 |
| Rendement spaargeld | € 40.000 × 1,28% | € 512 |
| Rendement grond | € 526.200 × 6,00% | € 31.572 |
| Rendementsgrondslag | € 40.000 plus € 526.200 | € 566.200 |
| Boven het heffingsvrij vermogen | € 566.200 min € 59.357 | € 506.843 |
| Aandeel | € 506.843 gedeeld door € 566.200 | 89,517% |
| Voordeel uit sparen en beleggen | € 32.084 × 89,517% | € 28.720 |
| Box 3-belasting | € 28.720 × 36% | € 10.339 |
Zo verandert de uitkomst met dezelfde grond en hetzelfde spaargeld:
| Situatie op 1 januari 2026 | Waarde grond | Box 3-belasting 2026 |
|---|---|---|
| Gewone pacht, 60% | € 526.200 | € 10.339 |
| Eindige pacht, nog tot 5 jaar, 90% | € 789.300 | € 15.999 |
| Niet verpacht, en de grond is de normwaarde waard | € 877.000 | € 17.889 |
De pacht die je ontvangt, zit niet in deze som: box 3 rekent met 6,00% van de waarde. Het voordeel en de belasting ronden we naar beneden af, net als de Belastingdienst. Je eigen som maak je in de rekentool box 3: vul de waarde van de grond in bij Beleggingen.
Helpt tegenbewijs?
Met tegenbewijs betaal je over je echte rendement, als dat lager is. Bij verpachte grond is dat de pacht die je ontving, plus de waardeverandering van de grond in dat jaar. Een heffingsvrij vermogen is er dan niet, volgens de Belastingdienst. De normwaarden op 31 december en 1 januari helpen je die waardeverandering te bepalen; daarvoor vulde de Belastingdienst de brochure over 2025 aan.
Steeg de grondprijs, dan telt die stijging mee in je echte rendement. In de Achterhoek ging de normwaarde in 2025 van € 79.700 naar € 87.700 per hectare. Bij 10 hectare en gewone pacht is dat 60% van € 80.000: € 48.000 waardestijging, plus de pacht. Dan loont tegenbewijs over 2025 niet. Meer in Tegenbewijs indienen.
Verandert dit in 2027 en 2028?
PlanVoor 2027 wil het kabinet het heffingsvrij vermogen verlagen naar € 30.846 per persoon en het forfait voor overige bezittingen met 1,5 procentpunt verhogen, volgens de Kamerbrief van 29 september 2026. Grond valt in die groep. In het rekenvoorbeeld wordt dat € 13.607, met het spaarpercentage van 2026. De Kamerbrief noemt ook een motie om een regeling te maken voor landgoederen onder de Natuurschoonwet; het kabinet kijkt nog of dat uitvoerbaar is.
PlanVanaf 2028 wil het kabinet je echte rendement belasten. In het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3 betaal je over de waardestijging van een terrein pas belasting als je verkoopt. Pacht telt dan elk jaar mee. Het kabinet past het wetsvoorstel nog aan met een novelle. Meer in Tweede woning en vastgoed in box 3 en Box 3 vanaf 2028.
Dit artikel is algemene informatie, geen persoonlijk financieel of fiscaal advies. Voor grond met een bijzondere ligging of bestemming kan een taxateur of belastingadviseur de waarde onderbouwen.