Box 3 op spaargeld: wanneer kost het meer dan je rente?

Bijgewerkt op 25 oktober 2026. Elke wijziging zetten we ook in Wat verandert er.

Hoeveel belasting betaal je over spaargeld in 2026?

Box 3 belast in 2026 niet je rente, maar een verondersteld rendement. Voor banktegoeden, zoals je spaar- en betaalrekening, is dat 1,28%. Dat percentage is voorlopig. Over het deel van je vermogen boven € 59.357 betaal je 36% belasting over dat rendement. Met een fiscale partner is samen € 118.714 vrij.

Heb je alleen spaargeld, dan is de som kort: 1,28% × 36% = 0,4608%. Zoveel kost box 3 je per jaar over elke euro boven de vrijstelling. Dat is € 46,08 per € 10.000.

Rekenvoorbeeld 2026: je hebt op 1 januari 2026 € 100.000 op een spaarrekening. Je hebt geen andere bezittingen of schulden en geen fiscale partner. De Belastingdienst rekent in zes stappen.

Korter kan ook: € 40.643 × 0,4608% is € 187. Je eigen bedrag reken je uit in de rekentool box 3.

Waarom telt je echte spaarrente niet mee?

De 1,28% is niet de rente van jouw bank. Het is een vast percentage, voor iedereen gelijk. Volgens artikel 9.5a van de Wet inkomstenbelasting 2001 volgt het voorlopige percentage uit de rente die De Nederlandsche Bank in juli 2025 publiceerde voor spaartegoeden van huishoudens met een opzegtermijn van hoogstens drie maanden.

Na afloop van het jaar komt het definitieve percentage: het gemiddelde over januari tot en met november 2026, waarbij november twee keer meetelt (artikel 10.6ter). Volgens de Belastingdienst gebeurt dat begin 2027. Je definitieve aanslag over 2026 rekent met dat percentage.

Krijg je 0% rente op je betaalrekening, dan betaal je over dat geld toch box 3. Krijg je 3%, dan betaal je niet meer dan iemand met 1%. Alleen met tegenbewijs telt je echte rente. Hoe het percentage per jaar tot stand komt, lees je in Box 3-percentages per jaar.

Hoeveel van je rente gaat naar box 3?

We rekenden vijf bedragen door voor iemand zonder fiscale partner, met alleen spaargeld op 1 januari 2026. De rentes van 1,5% en 2,5% zijn voorbeeldpercentages om mee te rekenen. Het zijn geen rentes van banken.

Bedragen zijn afgerond op hele euro's, percentages op één decimaal. Het voordeel en de belasting ronden we naar beneden af, net als de Belastingdienst in zijn rekenvoorbeelden.

Hoe meer spaargeld, hoe groter het deel van je rente dat naar box 3 gaat. Dat komt door de vrijstelling. Bij € 75.000 is maar € 15.643 belast, bij € 500.000 bijna alles. Bij heel grote bedragen nadert het deel 30,7% van je rente bij 1,5% en 18,4% bij 2,5%.

Bij welke rente kost box 3 meer dan je rente?

Deel je box 3-belasting door je spaargeld. Dan heb je de rente waarbij box 3 je hele rente opeet. Krijg je minder, dan betaal je meer belasting dan je aan rente ontvangt.

Een voorbeeld met een rente van 0,15%: op € 100.000 krijg je € 150 en betaal je € 187. Box 3 kost je dan € 37 meer dan je spaarrekening oplevert.

De grens stijgt met je spaargeld, maar komt nooit boven 0,4608%. Dat percentage geldt alleen voor het deel boven de vrijstelling, en je hele spaargeld is altijd groter dan dat deel. Ligt je rente boven 0,4608%, dan is je rente in 2026 dus altijd hoger dan je box 3-belasting. Dit geldt voor de gewone som. Met tegenbewijs hoef je in 2026 nooit meer te betalen dan je rente, zoals je hieronder ziet.

Wat betaal je met een fiscale partner?

Heb je het hele jaar een fiscale partner, dan is samen € 118.714 vrij. Jullie tellen het spaargeld van jullie allebei op.

De Belastingdienst rekent het voorbeeld met € 150.000 samen zelf voor: ieder betaalt € 72, samen € 144. Dat is twee keer wat één persoon met € 75.000 betaalt. Hoe partners de grondslag verdelen, lees je in box 3 met een fiscale partner.

Loont tegenbewijs als je alleen spaargeld hebt?

Bij tegenbewijs vergelijkt de Belastingdienst je echte rendement met je voordeel uit sparen en beleggen. Met alleen spaargeld is je echte rendement de rente die je in 2026 ontving, ook over geld dat je na 1 januari stortte. Een heffingsvrij vermogen is er bij het echte rendement niet. Is je rente lager dan het voordeel, dan betaal je 36% over je rente.

Over eerdere jaren is de Belastingdienst er duidelijk over. Met alleen spaargeld is “de kans heel klein dat u geld terugkrijgt”, staat in de veelgestelde vragen over de Opgaaf werkelijk rendement. In zijn uitleg voor spaarders vergelijkt de Belastingdienst je ontvangen rente met het voordeel uit sparen en beleggen op je aanslag. Voor 2026 liggen de grenzen zo:

Het voordeel is je spaargeld min € 59.357, maal 1,28%. De percentages in de laatste kolom gelden als je saldo het hele jaar gelijk bleef. Omdat de vrijstelling alleen in het voordeel meetelt, blijft de grens altijd onder 1,28%. Krijg je gemiddeld 1,28% of meer, dan levert tegenbewijs over 2026 met alleen spaargeld dus niets op. Wordt het definitieve percentage voor 2026 anders, dan schuiven deze grenzen mee.

Rekenvoorbeeld 2026: je hebt op 1 januari 2026 € 250.000 spaargeld en geen fiscale partner. In 2026 ontvang je € 2.000 rente.

Je belasting is in de gewone som 36% van je voordeel. Is die belasting hoger dan je rente, dan is je rente dus ook lager dan je voordeel. Kost box 3 je meer dan je rente, dan loont tegenbewijs altijd. Je betaalt dan 36% van je echte rente.

Over 2026 geef je je werkelijk rendement op in je aangifte inkomstenbelasting, die je in 2027 doet. Heb je vermogen, dan vraagt de Belastingdienst daar automatisch naar en rekent hij met het voordeligste bedrag. Zo staat het op Wat is mijn werkelijk rendement? Heb je naast spaargeld ook beleggingen, een tweede woning of schulden, dan telt het rendement daarop mee en verandert de uitkomst.

Reken het na met de rekentool tegenbewijs. Vul je spaargeld en de rente in die je in 2026 ontving. Zet beleggingen, dividend en de waarde op 31 december op 0. Hoe tegenbewijs werkt, lees je in Tegenbewijs indienen: wanneer loont het?

Wat verandert er voor spaarders in 2027 en 2028?

PlanVoor 2027 wil het kabinet het heffingsvrij vermogen verlagen naar € 30.846 per persoon, het niveau van 2020. Dat staat in de Kamerbrief van 29 september 2026. Box 3 rekent in 2027 nog met een verondersteld rendement. Het percentage voor banktegoeden in 2027 is nog niet bekend. Volgens artikel 9.5a volgt het voorlopige percentage uit de rente van juli 2026. Op 25 oktober 2026 vonden we het nog niet bij de Belastingdienst. Onze rekentool gaat uit van 1,28%. Minister Heinen zei op 5 oktober 2026 in de Eerste Kamer dat de voorgestelde verlaging niet de definitieve grens wordt.

PlanVanaf 2028 wil het kabinet je echte rendement belasten. Voor spaargeld is dat de rente die je ontvangt, elk jaar. Het verondersteld rendement van 1,28% verdwijnt dan. In plaats van € 59.357 vrij vermogen komt € 1.000 vrij rendement per persoon. Volgens de Kamerbrief betalen spaarders met 2% rente zo over de eerste € 50.000 geen belasting. Het tarief in het wetsvoorstel is 36%.

Rekenvoorbeeld: € 100.000 spaargeld met 2% rente, zonder fiscale partner. In 2026 betaal je € 187. Volgens het plan voor 2027 is dat € 318, als het percentage 1,28% blijft en het tarief 36%. Volgens het plan voor 2028 is het € 360: € 2.000 rente min € 1.000 vrij, maal 36%.

Beide plannen moeten nog door de Tweede en de Eerste Kamer. Meer lees je in Box 3 in 2027 en Box 3 vanaf 2028.

Dit artikel is algemene informatie, geen persoonlijk financieel of fiscaal advies. De rentes in dit artikel zijn voorbeelden. Reken met de rente die je echt kreeg.